Treuliau Aelodau'r Cynulliad
Mae gan Aelodau’r Cynulliad yr hawl i ddefnyddio adnoddau i gyflogi staff a rhedeg swyddfeydd yn eu hetholaethau er mwyn ymdrin â materion ac achosion sy’n peri pryder i’r bobl y maent yn eu cynrychioli . Gallant hefyd hawlio ad-daliad am unrhyw gostau y byddant yn eu hysgwyddo pan fydd angen iddynt aros dros nos o’u prif gartref wrth gyflawni dyletswyddau swyddogol y Cynulliad.
Mae’r rheolau’n gysylltiedig â’r hyn y cânt ei hawlio wedi’u nodi mewn ‘Penderfyniad’, ac mae’r fersiwn ddiweddaraf o’r ddogfen hon i’w gweld yma. Yn gyffredinol, mae hawliadau’n cael eu rhannu’n dri phrif fath, sef:
Lwfans Costau Swyddfa (h.y. costau swyddfa’n ymwneud â’u dyletswyddau fel Aelodau’r Cynulliad)
Lwfans Costau Ychwanegol (h.y. costau’n ymwneud ag aros dros nos o’u prif gartref er mwyn cyflawni’u dyletswyddau fel Aelodau’r Cynulliad)
Lwfans Costau Teithio (h.y. costau teithio y byddant yn eu hysgwyddo wrth gyflawni’u dyletswyddau fel Aelodau’r Cynulliad )
Ers 2008, caiff yr hawliadau uchod eu cyhoeddi ar-lein a gellir chwilio drwyddynt drwy ddefnyddio’r System Cyhoeddi Lwfansau. Gellir chwilio’n ôl mis, math o lwfans, gwariant neu hyd yn oed yn ôl Aelod Cynulliad. Cânt eu rhestru’n ôl y mis yr hawliwyd y lwfans, nid y dyddiad yr ysgwyddwyd y gost, a chânt eu cyhoeddi dri mis wedyn.
Ffigurau dros dro yw’r rhain a gallant newid yn dilyn archwiliad allanol. Hefyd, os yw manylion hawliad yn golygu y bydd yn rhaid datgelu data personol sensitif neu’n gallu peryglu diogelwch (e.e. gwybodaeth yn ymwneud â chyfeiriad cartref, manylion siwrnai arferol neu gyflwr meddygol) ni fydd y manylion hynny’n cael eu cynnwys. Mae hyn yn ofynnol o dan Ddeddf Rhyddid Gwybodaeth 2000 fel y’i diwygiwyd gan Orchymyn Rhyddid Gwybodaeth (y Senedd a Chynulliad Cenedlaethol Cymru) 2008.
